Obro‘li bir oliy o‘quv yurtini tamomlagan, hozir yaxshi joylarda ishlaydigan bir guruh sobiq talabalar ustozlarini yo‘qlab kelishdi. Suhbat asnosida gap ishga ko‘chdi va ular qiyinchiliklar ko‘pligidan, turli muammolardan shikoyat qilishdi.
Professor mehmonlarga qahva taklif qildi, roziliklarini olgach, oshxonaga yo‘naldi va birozdan so‘ng patnis ko‘tarib chiqdi. Unga turli xil – chinni, shisha, plastik va billur piyolalar terilgan edi. Ayrimlari oddiy, ayrimlari qimmatbaho edi.
Shogirdlari piyolalarni olib bo‘lgach, professor ularga yuzlanib dedi:
– E’tibor beringlar, hammalaring qimmatbaho va zeb-ziynatli piyolalarni oldinglar. Oddiy va arzonlari patnisda qoldi. Bu aslida siz uchun meyordagi holat – eng yaxshisini istaysiz. Biroq shu bilan birga bu kayfiyat barcha muammolaringiz va tashvishlaringizning ildizi hamdir. Yodingizda bo‘lsin, piyola hech qachon qahvaning ta’mini o‘zgartirib, yaxshilab qo‘ymaydi. Qimmatbaho piyolalar ba’zida ichidagi qahvaning asl ko‘rinishini yashiradi ham. Hammalaring istagan narsa aslida qahva edi, piyola emas. Lekin sizlar ongli ravishda chiroyli idishlarni tanladinglar, keyin kimga qanaqasi tushdiykan deb bir-birlaringning piyolalaringga e’tibor qaratdinglar.
Tasavvur qiling, hayot bu – qahva; ish, pul, vaziyat, jamiyat kabilar esa – piyoladir. Ular tirikchilikni ta’minlash vositalari, xolos. Qanday piyolaga ega bo‘lishimiz hayotimizning mohiyati va asl sifatini o‘zgartirmaydi. Ba’zida, faqat piyolalarga e’tibor berib, qahvaning ta’midan lazzatlanishni unutib qo‘yamiz.
Orif Tolib
